Gebruikershulpmiddelen

Site-hulpmiddelen


woningbouwverenigingen

Dit is een oude revisie van het document!


Woningbouwverenigingen

Deze pagina wordt nog bewerkt.

Op deze pagina vind je meer informatie over de woningbouwverenigingen die in het kader van de Volkshuisvesting in Arnhem actief zijn geweest en soms nog zijn.
Zij zijn zoveel mogelijk in chronologische volgorde opgenomen.

De Vereeniging tot het verschaffen van geschikte woningen aan de arbeidersklasse

Opgericht in 1853

Een filantropische woningbouwvereniging.
Opgericht naar het voorbeeld van de in 1852 in Amsterdam als eerste Nederlandse woningbouwvereniging opgerichte Vereeniging ten behoeve der Arbeidersklasse.
Het is de tweede woningbouwvereniging van Nederland.\ Het bestuur werd gevormd door vooraanstaande Arnhemmers (waaronder gemeenteraadsleden).

Het doel was betere huisvesting voor de arbeiders te realiseren en daarmee ook de kans op het uitbreken van besmettelijke ziektes in de stad te verkleinen. Voor een belangrijk deel dus eigen belang, zoals ook blijkt uit deze tekst uit de circulaire die vlak voor de oprichting is uitgegeven:
'De woningen van het grootste gedeelte der arbeiders en arme klasse, ook hier te stede, zijn door hare ligging en inrigting niet alleen vruchtbare bronnen van ziekten, ongemakken en vroegtijdigen dood, maar zij bevorderen nog daarenboven, bij het uitbreken van besmettelijke ziekten, derzelver verspreiding en ontwikkeling, zoo dat deze als dan niet zelden, in de woningen der meergegoeden binnendringen, en ook daar hare offers vragen.'

Het bestuur probeerde daarnaast overigens ook winst voor de leden te realiseren, en zag niet veel in samenwerking met het Gemeentebestuur. Voor sommige bestuursleden was dit aanleiding Woningvereniging Openbaar Belang op te richten.

Omdat huurders om een woning te krijgen door een bestuurscommissie werden geballoteerd, heetten de woningen in de volksmond al snel ‘commissiewoningen’.
Vooral nette arbeiders kregen een sleutel (volgens een jaarverslag uit die jaren: stadscommiezen, timmerlieden, wagenmakers, kleermakers, wagenmakers, politieagenten, wasvrouwen, dagloners, krantenbezorgers).

Woningen (de Commissiewoningen)

1854 aan de Noord en Zuidstraat en de Bloemstraat
1857 aan de Spoorwegstraat
1865 en 1873 aan Paulstraat, Catharijnestraat en Klarendalseweg.

In 1859 had deze woningbouwvereniging al 158 woningen op verscheidene plaatsen in de stad in bezit.
In 1904 heeft De Commissie zijn panden verkocht aan Woningvereniging Openbaar Belang. Door de Woningwet werden, naar de mening van veel van de toenmalige leden, de kosten van onderhoud te duur; zij vonden dat zaken “waartoe hare portefeuille niet in staat zal zijn”.

In 1905 is De Commissie ontbonden.

Woningbouwvereniging De Nijverheidsstichting

Opgericht in 1870.

De Nijverheidsstichting is opgericht door de Arnhemse afdeling van de Maatschappij ter bevordering van Nijverheid, een initiatief van werkgevers om 'arbeiders door gezellig onderhoud te ontwikkelen en de goede verstandhouding tussen meesters en knechts te bevorderen'.
Met 100 aandelen van 1000 gulden wordt het kapitaal, benodigd voor de bouw van 91 huisjes, bijeengebracht.

Woningen

91 woningen op een terrein tussen de Johannastraat en de Rappardstraat in Klarendal aan wat nu de vier Nijverheidsstraten zijn.

De vereniging werd opgeheven op 29-12-1900.

woningbouwverenigingen.1648125781.txt.gz · Laatst gewijzigd: 2023/10/30 09:04 (Externe bewerking)